Opodatkowanie sprzedaży usług poza terytorium Polski podatkiem VAT

Jak wygląda wówczas kwestia opodatkowania polskim podatkiem VAT? Specjalnie dla naszych Klientów przygotowaliśmy odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania.

Mam firmę poza terytorium Polski i nie jestem płatnikiem VAT - czy wystawione dla mnie faktury powinny mieć naliczony pełen VAT?

Zgodnie z obowiązującymi przepisami art. 28b ustawy o VAT, sprzedaż usług poza terytorium Polski nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Wobec tego nie możemy wystawić faktury z VATem podatnikowi nabywającemu od nas usługi.

Reasumując, nie jest zatem ważne, czy nasz Klient (podatnik) jest w swoim kraju zarejestrowany jako vatowiec czy też nie. Jedynym kryterium jest to, czy jest podatnikiem, a więc osobą prowadzącą działalność gospodarczą lub spółką.

Opodatkowaniu polskim podatkiem VAT podlegają usługi wykonywane tylko na terytorium kraju, o czym stanowi art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. W przypadku świadczenia usług na rzecz podmiotów z siedzibą za granicą, decydujące znaczenie mają przepisy dotyczące miejsca świadczenia usług (zawarte w art. 28a–28o ww. ustawy). Jeśli usługobiorcą jest podmiot zagraniczny posiadający status podatnika (a więc podmiot prowadzący samodzielnie działalność gospodarczą), miejscem świadczenia usługi jest miejsce, gdzie podmiot ten posiada swoją siedzibę (ewentualnie stałe miejsce prowadzenia działalności, jeśli znajduje się w innym kraju niż jego siedziba, a usługa świadczona jest dla tego stałego miejsca), co wynika z art. 28b ustawy o VAT.

W takiej sytuacji mamy do czynienia z "eksportem usług", czyli są to usługi wykonywane przez polskich przedsiębiorców na rzecz kontrahentów mających swoją siedzibę, miejsce wykonywania działalności lub miejsce zamieszkania, poza granicami kraju. Proste przykłady to działalność świadczona przez grafików, programistów, tłumaczy czy firmy reklamowe świadczące usługi dla klientów z UE, USA i innych krajów.

W jaki sposób należy rozliczać wspomniany "eksport usług"?

Charakterystyczną cechą usług wykonywanych na rzecz unijnych firm jest to, że miejscem wykonywania świadczenia jest siedziba (ew. miejsce wykonywania działalności) usługobiorcy. To znaczy, że pod względem VAT przyjmuje się, że grafik wykonujący stronę internetową dla firmy np. z Niemiec, według przepisów świadczy usługę właśnie w Niemczech, a nie w Polsce (mimo że faktycznie czynności wykonuje w kraju). Co za tym idzie nie musi on doliczać VAT do sprzedaży – ten obowiązek ciąży na nabywcy.

Reasumując, fakt, że nie jesteś vatowcem u siebie w kraju i prowadzisz sprzedaż na terenie Unii Europejskiej nie ma znaczenia, gdyż faktury przybierają taką samą formę.

Jak należy określić status podatkowy podmiotu?

Nawiązując do powyższego punktu, określając status podatkowy podmiotu należy przede wszystkim stwierdzić, czy nasz Klient prowadzi działalność gospodarczą, czy też nie. Brak rejestracji dla potrzeb podatku VAT nie ma w tym przypadku znaczenia. Jeśli dany podmiot prowadzi działalność gospodarczą, to oznacza, że jest podatnikiem w rozumieniu przepisów określających miejsce świadczenia. Brak numeru identyfikacji podatkowej dla potrzeb VAT nie skutkuje uznaniem podmiotu za niepodatnika, jeśli jego status podatkowy będzie wynikał z innych dowodów.

Kogo uznaje się za podatnika?

Aby ustalić miejsce świadczenia usług, za podatnika uznaje się (na podstawie art. 28a pkt 1 ustawy o VAT):

  • "podmiot, który wykonuje samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności (z uwzględnieniem art. 15 ust. 6 dotyczącym organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy, które w zakresie wskazanym w tym przepisie nie są uznawane za podatnika)"
  • "osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie ww. pkt 1, która jest zidentyfikowana lub obowiązana do identyfikacji do celów podatku lub podatku od wartości dodanej"

"Na podstawie art. 28a pkt 2 ww. ustawy, podatnika, który prowadzi również działalność lub dokonuje transakcji nieuznawanych za podlegające opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług zgodnie z art. 5 ust. 1, uznaje się za podatnika w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz usług."

Powyższy poradnik został opracowany w porozumieniu z doświadczoną księgową oraz na podstawie artykułu "Usługa elektroniczna świadczona na rzecz unijnej firmy niezarejestrowanej dla potrzeb podatku VAT" zamieszczonego na stronie http://www.sgk.gofin.pl/11,3992,188657,usluga-elektroniczna-swiadczona-na-rzecz-unijnej-firmy.html.

Powyższe treści mają charakter informacyjny i nie powinny być traktowane jako porady prawne.